Nhạc hội World Cup: những giai điệu còn vang sau mỗi kỳ cúp

Tôi làm công việc quản trị kỹ thuật cho một trang bóng đá, nên phần lớn thời gian của tôi dành cho biểu đồ băng thông và thời gian phản hồi máy chủ. Vậy mà mỗi khi World Cup đến gần, thứ tôi tìm lại đầu tiên lại là những bản nhạc khai mạc. Bài viết này là ghi chép cá nhân, không phải bảng xếp hạng, về những ca khúc chính thức mà tôi thấy đáng nhớ.

Bài hát World Cup bắt đầu từ đâu

Theo tư liệu tôi tham khảo, ca khúc chính thức đầu tiên của một kỳ World Cup xuất hiện ở giải năm 1962 tại Chile. Đó là El Rock del Mundial, do nhóm rock Los Ramblers trình bày. Nhạc đi cùng tiếng vỗ tay của khán giả và tiếng còi trọng tài, những âm thanh mà ai xem bóng đá cũng quen tai.

Tôi thích chi tiết này vì nó cho thấy ngay từ đầu, bài hát của giải đấu đã không chỉ là nhạc nền. Nó mang theo không khí của khán đài. Về sau, hầu hết các kỳ cúp đều có một bản nhạc riêng làm dấu ấn.

Thập niên 1960 đến 1980: hào hùng và có chất sân cỏ

Năm 1966, ký ức lớn nhất của kỳ World Cup ở Anh không hẳn là một giai điệu mà là linh vật Willie, chú sư tử khoác áo cờ Anh. Bài World Cup Willie đi theo hình ảnh ấy, và đó cũng là năm đội chủ nhà nâng cúp.

Đến 1970, Fútbol México 70 được nhắc nhiều vì tên tuổi người sáng tác, nhạc sĩ từng ba lần nhận giải Grammy là Ennio Morricone, theo nguồn tôi đọc. Giai điệu hào hùng của bản nhạc này thường được xem là mang tinh thần bóng đá của thập niên 70. Ông cũng được ghi nhận là tác giả của El Mundial ở kỳ 1978, một bản nhạc hoành tráng do dàn nhạc giao hưởng thành phố Buenos Aires trình bày.

Xen giữa là Futbol năm 1974 tại Đức, với giọng ca Ba Lan Maryla Rodowicz và tiết tấu disco nhẹ, vui tai. Còn năm 1982, Plácido Domingo cất giọng tenor trong Mundial ’82, mang âm hưởng dân ca Tây Ban Nha và hát bằng ngôn ngữ của nước chủ nhà.

Thập niên 1990: từ chậm rãi đến bùng nổ

Nếu phải chọn một giai đoạn có nhiều tính cách nhất, tôi sẽ chọn thập niên 90. Un Estate Italiana của World Cup 1990 được nhiều người xếp vào nhóm ca khúc World Cup hay nhất, với giai điệu rộn ràng. Bản 1986 trước đó, El mundo unido por un balón, nói về tình bạn và hòa bình qua trái bóng.

Năm 1994, Gloryland của Daryl Hall và Sounds of Blackness lại đi theo hướng khác. Tiết tấu chậm, âm hưởng trang nghiêm, thiên về niềm tự hào hơn là sự sôi động. Theo nguồn tham khảo, bài này từng lọt danh sách 200 đĩa đơn có doanh thu lớn tại Anh.

Rồi đến 1998 với La Copa de la Vida, trình diễn trong ngày khai mạc bởi Axelle Red và Youssou N’Dour. Câu hát lặp “allez, allez, allez” vẫn là thứ nhiều thế hệ còn nhớ. Bài hát ấy vào nhiều bảng xếp hạng âm nhạc và nhận chứng nhận đĩa vàng, đĩa bạch kim.

Từ 2002 đến 2022: nhạc toàn cầu hóa

World Cup 2002 lần đầu diễn ra ở hai nước châu Á là Hàn Quốc và Nhật Bản. Phần nhạc của kỳ này dùng nhiều ngôn ngữ, với nghệ sĩ như Vangelis và Anastacia, gửi đi thông điệp tích cực cho người hâm mộ.

Bốn năm sau, The Time of Our Lives do Il Divo cùng Toni Braxton hát tại Đức mang màu sắc dịu hơn. Lời nhạc nói về cả thất bại lẫn vinh quang, nên người nghe dễ có nhiều cảm xúc đan xen. Tôi nghĩ đây là bản nhạc World Cup trầm lắng nhất trong danh sách.

Waka Waka năm 2010 của Shakira thì ngược lại hoàn toàn. Nhịp Afro-Colombia pha Soca, rất dễ nhún nhảy, và nó thành hit toàn cầu ngay sau khi phát hành. Kỳ 2014 có We Are One của Pitbull, Jennifer Lopez và Claudia Leitte, một sự kết hợp pop và rap quanh chủ đề đoàn kết và kiên trì. Kỳ 2018 là Live It Up với Nicky Jam, Will Smith và Era Istrefi. Đến 2022, Hayya Hayya (Better Together) pha R&B và reggae, và bài Dreamers của Jungkook cũng được nhắc đến nhiều trong lễ khai mạc.

Bảng nhìn nhanh vài kỳ cúp

Kỳ World Cup	Bài hát tiêu biểu	Điểm đáng chú ý
1962	El Rock del Mundial	Ca khúc chính thức đầu tiên
1994	Gloryland	Tiết tấu chậm, trang nghiêm
1998	La Copa de la Vida	Câu hát lặp dễ nhớ
2010	Waka Waka	Nhịp Afro-Colombia, thành hit toàn cầu
2022	Hayya Hayya	Pha R&B và reggae

Vì sao tôi vẫn nghe lại những bài này

Lý do đơn giản: nhạc World Cup gắn với ký ức xem bóng đá cùng gia đình hoặc bạn bè. Giai điệu có thể cũ, nhưng cảm giác chờ đến giờ bóng lăn thì không cũ. Tôi hiểu điều này hơi chủ quan, nhưng với tôi, một bản nhạc khai mạc thành công là bản nhạc khiến người ta chờ giải đấu thêm sốt ruột.

Nhìn từ góc độ kỹ thuật, mỗi kỳ cúp cũng là lúc lượng người xem tăng đột biến. Nếu bạn muốn xem lại bàn thắng, lịch đấu hay bảng điểm mà không bị giật, hãy dùng kết nối ổn định và ưu tiên các trang tải nhẹ. Bạn có thể xem lịch thi đấu, theo dõi bảng xếp hạng, mở trang trực tiếp, hoặc đọc thêm tin bóng đá và highlights trên chính trang này.

Bạn nhớ bài nào nhất

Mỗi người sẽ có một lựa chọn riêng. Người thích sự hào hùng có thể chọn bản 1990, người thích sôi động sẽ nghiêng về Waka Waka. Còn tôi, vì thói quen nghề nghiệp, vẫn nhớ nhất tiếng còi trọng tài trong bản nhạc đầu tiên, thứ âm thanh nhỏ nhưng nói đúng bản chất của trận đấu. Nếu bạn muốn bàn thêm về chủ đề này, đừng quên ghé chuyên mục nhận định để theo dõi các trận sắp tới.

Tổng hợp từ các nguồn tham khảo về bóng đá.